มะเร็งลำไส้ใหญ่ในเด็ก…โรคร้ายที่ผู้ปกครองต้องใส่ใจ – Children Can Have Colon Cancer, Too!

Children % Family Highlight Published: Mar 2015

อุบัติการณ์ของ “โรคมะเร็งลำไส้ใหญ่” ไม่ได้เกิดกับเฉพาะผู้ใหญ่เท่านั้น หากแต่ “เด็ก” ก็ยังมีโอกาสเป็นโรคร้ายนี้ได้เช่นกัน ซึ่ง “ศาสตราจารย์แพทย์หญิง บุษบา วิวัฒน์เวคิน”ผู้เชี่ยวชาญโรค ทางเดินอาหารและโรคตับในเด็ก โรงพยาบาลเด็กสมิติเวช อินเตอร์เนชั่นแนล สุขุมวิท” ได้มาไขข้อข้องใจถึงโรคร้ายที่ไม่น่าเชื่อว่าจะเกิดได้ในเด็กเล็ก

โรคเนื้องอกในลำไส้ใหญ่ในเด็กนั้น ส่วนใหญ่พบในเด็กอายุ 1-3 ปี แต่ก็เคยมีกรณีพบในเด็กอายุเพียง 5 เดือน ซึ่งสาเหตุส่วนใหญ่ของโรคเนื้องอกในลำไส้ใหญ่ที่เกิดในเด็กนั้น มักเกิดจากการระคายเคืองของเนื้อเยื่อในโพรงลำไส้ ซึ่งต่างจากผู้ใหญ่ที่เนื้องอกเกิดได้จากหลายปัจจัย เช่น พันธุกรรม อาหารการกิน การใช้ชีวิตประจำวันที่เอื้อให้เกิดความผิดปกติของเซลล์ต่างๆ เช่น การสูบบุหรี่ เป็นต้น

“ความผิดปกติของเนื้อเยื่อในลำไส้ เกิดเป็นเนื้องอกหรือติ่งเนื้อต่อมาอาจเกิดเป็นภาวะแทรกซ้อนทำให้มีอาการลำไส้กลืนกัน ซึ่งทำให้มีการอุดตันของลำไส้เป็นภาวะฉุกเฉิน หรือมีเลือดออกในทางเดินอาหารซึ่งจะหาสาเหตุและรักษาได้จากการส่องกล้องลำไส้ใหญ่”

แม้เนื้องอกที่เป็นมะเร็งลำไส้ในเด็กมีอุบัติการณ์ไม่มากนัก แต่ก็ไม่ควรชะล่าใจ หากเกิดอาการผิดปกติควรรีบไปพบแพทย์เพื่อตรวจวินิจฉัยอย่างทันท่วงที “

ถ้าโชคดีติ่งเนื้อไม่มีเซลล์มะเร็งหรือไม่มีโอกาสกลายเป็นเนื้อร้ายก็ดีไป แต่ถ้าเนื้อเยื่อนั้นผิดปกติเปลี่ยนแปลงไปเป็นตัวมะเร็งก็อันตราย ทั้งนี้เด็กจะมีอาการถ่ายเป็นมูกเลือด หรือท้องเสียบ่อยๆ นํ้าหนักลดลง ซึ่งถ้าไม่ได้เกิดจากการติดเชื้อหรือเป็นแผลจากลำไส้อักเสบเรื้อรังแล้ว เมื่อส่องกล้องเข้าไปจะพบติ่งเนื้ออยู่ในลำไส้จะมีการใช้อุปกรณ์ตัดคีบเอาชิ้นเนื้อออกมาตรวจพิสูจน์ในเด็กเล็กอายุ 1-3 ปีอาจมีการเปลี่ยนแปลงของเนื้อเยื่อ ซึ่งเกิดจากการระคายเคือง เช่น มีพยาธิรบกวนในลำไส้ อีกกรณีคือในครอบครัวมีคนเป็นติ่งเนื้อในลำไส้ที่อาจกลายเป็นมะเร็ง กรณีนี้เกิดจากพันธุกรรม ทำให้เด็กมีโอกาสเป็นติ่งเนื้อในลำไส้ได้ ถือเป็นกลุ่มพิเศษที่เราจะต้องตรวจหาพันธุกรรมชนิดนี้ และติดตามป็นระยะๆ ว่าเด็กโตขึ้นจะมีติ่งเนื้อในลำไส้ไหม ถ้ามีก็ส่องกล้องเพื่อตัดติ่งเนื้อทิ้งเลย ก่อนจะเกิดและกลายเป็นมะเร็งในอนาคต”

การส่องกล้องลำไส้ใหญ่เป็นทั้งการตรวจวินิจฉัยและวิธีการรักษาที่มีประสิทธิภาพมาก ยิ่งในเด็กลำไส้ไม่ยาว การส่องกล้องทำได้ง่ายกว่าในผู้ใหญ่ โดยใช้ยาให้เด็กหลับสนิท แล้วจึงส่องกล้องที่มีขนาดเล็กพอเหมาะกับตัวเด็กเข้าไป

“การตรวจวินิจฉัยจำเป็นจะต้องส่องกล้องเข้าไป เพื่อตรวจดูความผิดปกติภายในลำไส้ หากติดเชื้อไวรัส หรือมีพยาธิ ก็ยิ่งเป็นตัวร่วมให้เกิดโรคนี้ได้ง่ายขึ้น ทั้งนี้เมื่อพบว่ามีความเสี่ยงที่จะกลายเป็นโรคร้าย แพทย์จะรีบรักษาโดยการตัดทิ้ง และรักษาร่วมกับสาเหตุอื่นๆ ถ้ามี แล้วหมั่นติดตามผลอย่างสมํ่าเสมอ ส่วนติ่งเนื้อที่แม้ไม่ใช่มะเร็ง พบก็จะตัดทิ้ง ด้วยวิธีการเดียวกัน คือ ส่องกล้องสำไส้ใหญ่ แล้วตัดผ่านกล้อง จากนั้นนำชิ้นเนื้อไปตรวจอย่างละเอียด”

นอกจากนี้ มะเร็งลำไส้ในเด็กก็อาจเกิดได้จากมะเร็งประเภทอื่น เช่น มะเร็งเม็ดเลือดขาว มะเร็งต่อมนํ้าเหลือง แต่มาเกิดที่ลำไส้

“ในลำไส้มีต่อมนํ้าเหลืองอยู่เยอะมาก เด็กมาด้วยอาการอาเจียนมาก ปวดท้อง พอส่องกล้องเข้าไป พบก้อนมะเร็งอุดตันอยู่ก็มี แบบนี้เป็นประเภทที่เกิดจากโรคอื่นๆ แต่มาเกิดที่ลำไส้ด้วย ก็ต้องตัดก้อนเนื้อนั้นออกมาตรวจว่าเป็นมะเร็งชนิดไหน แล้วรักษาให้ถูกทาง ด้วยเคมีบำบัดหรือรังสีรักษาต่อไป ซึ่งก็เจอเยอะเหมือนกันสำหรับมะเร็งต่อมนํ้าเหลืองในลำไส้ นอกจากอาการที่บอกไปข้างต้นแล้ว ก็มีลักษณะของลำไส้กลืนกัน เกิดจากติ่งเนื้อทำให้ลำไส้อุดตันและบวม ทำให้มีอาการปวดท้อง เลือดออกอาเจียน ถ้าลำไส้กลืนกันแน่ก็ต้องผ่าตัดทั้งนี้อาการจะแสดงเร็ว ค่อนข้างร้ายแรง ต้องรีบพาไปพบแพทย์”

กินอาหารหลากหลายครบชนิด คำนึงถึงหลักโภชนาการ ให้ขับถ่ายปกติ คือหลักปฏิบัติที่คุณพ่อคุณแม่หรือผู้ปกครอง ต้องใส่ใจดูแลเด็กๆ เพื่อปลูกฝังพฤติกรรมกินอยู่ให้เหมาะสมเสริมสร้างภูมิคุ้มกันของร่างกาย เพื่อลดความเสี่ยงต่อการเกิดโรค “

เน้นการฝึกขับถ่ายให้เป็นปกติ จะได้ไม่มีอุจจาระตกค้าง รับประทานอาหาร ที่สะอาด ถูกหลักอนามัย และหลากหลาย เช่น บริโภคโยเกิร์ตหรือนมเปรี้ยวซึ่งมีเชื้อจุลินทรีย์ชนิดดีอย่างสมํ่า
เสมอ บริโภคผัก 7 สี เพื่อให้ได้สารต้านอนุมูลอิสระที่หลากหลายทั้งนี้คุณพ่อคุณแม่ จะต้องทำตัวเป็นแบบอย่างที่ดี เพื่อให้ลูกปฏิบัติตาม เช่น เลือกรับประทานอาหารที่ดีต่อสุขภาพ ไม่เครียด ออกกำลังกาย เป็นต้น ทั้งนี้อาหารที่เด็กควรทานหลักๆ คือ แป้ง โปรตีน และไขมัน โดยคำนึงถึงปริมาณไม่ให้มากเกินไป เลือกประเภทที่ดี มีประโยชน์ต่อร่างกาย และเสริมสารอาหารอื่นๆ ควบคู่ ซึ่งพ่อแม่ควรจะศึกษาเรื่องโภชนาการสำหรับเด็กให้ลึกซึ้ง หมั่นสังเกตพฤติกรรม อาการ หรือความผิดปกติ เพื่อปรับให้เหมาะสมในเด็กแต่ละคน”

ในระยะหลังมานี้ จากความเข้าใจผิดเรื่องสุขภาพเด็กและยัดเยียดพฤติกรรมการบริโภคผิดๆ ให้เด็ก ส่งผลให้ร่างกายของเขาไม่แข็งแรง ขาดภูมิคุ้มกันต่อโรคภัยต่างๆ “

การเสริมสร้างร่ายกายให้แข็งแรงอยู่เสมอ จะช่วยลดความเสี่ยงในการเป็นโรคมะเร็งลำไส้และโรคต่างๆ ได้ โดยจะต้องฝึกนิสัยการกินให้ถูกต้องกินอาหารให้ครบหมวดหมู่ในปริมาณที่พอดี เหมาะสมกับแต่ละคน สร้างพฤติกรรมให้ถูกสุขลักษณะตั้งแต่เด็กๆ ซึ่งคุณพ่อคุณแม่จะต้องเป็นต้นแบบและปลูกฝังพฤติกรรมที่ดีให้แต่เนิ่นๆ เมื่อเขาเติบโตขึ้น จะได้ใช้ชีวิตอย่าปลอดภัย
และเสี่ยงต่อโรคมะเร็งลำไส้น้อยลงเช่นกัน”

อาจเป็นที่น่าตกใจว่าโรคมะเร็งลำไส้ใหญ่เกิดได้ในคนอายุน้อยลงทุกที แต่หากหมั่นสังเกตอาการ ตรวจสุขภาพอย่างสมํ่าเสมอ หลีกเลี่ยงปัจจัยทั้งภายในและภายนอกที่กระตุ้นให้เกิดโรคก็สามารถลดอัตราเสี่ยงในการเกิดโรคได้ อีกทั้งการสร้างสมดุลให้เกิดขึ้นตั้งแต่เด็กๆ และปรับเปลี่ยนให้เหมาะสมไปตามช่วงวัยและสภาพร่างกายของเด็กแต่ละคนคือสิ่งที่คุณพ่อคุณแม่ผู้ปกครองควรทำมากกว่า

ศาสตราจารย์แพทย์หญิง บุษบา วิวัฒน์เวคิน
ผู้เชี่ยวชาญโรคทางเดินอาหาร และโรคตับในเด็ก
โรงพยาบาลเด็กสมิติเวช อินเตอร์เนชั่นเนล

Colon cancer does not only affect adults, but children also has a chance of developing it as well. Dr.Boosba Vivatvakin, pediatrics GI & liver specialist at Samitivej International Children Hospital reveals how this can be unbelievably true.

Pediatric cases of colon cancer are usually discovered in toddlers between 1-3 years old. There was a particular case where an infant as young as 5 months old was diagnosed. Usually, it happens because of some abnormality in the colon tissue, which is quite different from adults where many risk factors, such as heredity, diets and lifestyle, contribute to cancer cell development.

“Aberrant tissue in the colon causes a tumor or polyp. Sometimes, it could be due to the malfunction of the lymph node or when a part of the colon slides into another part causing a blockage in the intestine. Usually, symptoms will develop and the tumor is discovered by colonoscopy.”

Although the frequency of childhood colon cancer is not that high, parents should take caution and consult a pediatrician as soon as possible.

“If the polyp does not have any atypical or cancerous cell, that will be a blessing. But if the tissue shows any abnormal development, then it can be dangerous. Symptoms usually profess as mucous in the stool or frequent diarrhea that are not caused by infection or ulcers. If the child has colonoscopy, then we will most likely see polyp(s) in the intestines. In young children who are 1 – 3 years old, there may be some changes in the tissue that are caused by irritation, such as parasites infection. Another case may be that there is a family history of polyps that turn into tumor, which means that he may also likely develop polyps as well. In such case, he will need periodic follow up to check if he has developed any polyp. If so, then it can be removed before any one of them changes into cancer.”

Colonoscopy can be powerful as both a diagnostic tool and a treatment tool, especially in children. This is because the colon is not as long in children as in adults. It is much easier to put children under anesthesia and insert a small scope.

“Colonoscopy is necessary to observe any abnormality within the intestines. If the child has a viral infection or parasites, they may contribute to the problem. Once we have identified a polyp with a risk of colon cancer, we can quickly remove it and begin treatment of any other health risks present. Regular examination can help discover the polyps. And even if they are not cancerous, they can be removed immediately. The removal surgery can be done during colonoscopy as well and the tissue can be sent for complete pathological diagnosis.”

Children can also develop other types of cancer, such as leukemia or lymphoma in the colon.

“There are many lymph nodes in the intestines. In some case, a child may come in with vomiting and stomach pain. Once we have performed the colonoscopy, we can remove any mass that may be present. The diagnosis from the removed tissue can identify which type of cancer the child has and proper treatment can begin, usually with chemotherapy. There have been quite a number of cases of lymphomas within the colon. Other than that, we have seen cases of intussusception, a condition in which a part of the intestine slides into another part. A polyp can obstruct and cause swelling, which manifests as stomach ache, bleeding and vomiting. If we discover that it is indeed intussusception, then the symptoms show up quickly. The condition is quite serious and must be treated immediately.”

Feed children a variety of food, maintain normal bowel movement and keep in mind of nutritional values. These are the mantra that will help parents boost their child’s immune system. They will also cultivate healthy diets to lower the risk of various diseases.

Focus on regular bowel movement to empty your child’s bowel. Serve clean and healthy food with a lot of variety, such as yogurt, which has good bacteria for snacks, and provide 7 colors of vegetables to get an assortment of anti-oxidants. Parents should also be good role models for your children. Choose healthy meals, release some stress and exercise regularly. The main stable for children includes carbohydrates, protein and fat in moderation. Select quality and supplement as necessary. Parents should completely understand children’s nutritional needs and pay attention to your children’s eating habits. That way, it can be adjusted accordingly.

There have been many misconceptions about children’s health and nutritional needs that can lead to poor health and lack of immune defense against illnesses.

“Fortify our children’s health to lower the risk of colon cancer as well as other diseases. Start by fostering good eating habits with complete food groups in moderation as necessary for each child. You can help keep your children safe in the long run.”

It might be quite alarming to think that colon cancer can happen in younger people, but if we just pay attention to our health as well as our loved ones, we can decrease the risk. Regular health check-up and healthy lifestyle will contribute greatly to overall health. Parents should try to bring balance to their children and make age-appropriate adjustments to keep them healthy.

Tags: , ,